Lớp 8

Phương pháp đặt nhân tử chung và Bài tập vận dụng – Toán lớp 8

Phương pháp đặt nhân tử chung là một trong những phương pháp cơ bản nhất khi phân tích các đa thức thành nhân tử, vì vậy trước khi làm quen các phương pháp khác thì các em cần rèn kỹ năng giải toán nhuần nhuyễn với phương pháp này.

Bài viết dưới đây sẽ giúp các em hiểu rõ về phương pháp đặt nhân tử chung để phân tích đa thức thành nhân tử là như thế nào? Tại sao cần phân tích đa thức thành nhân tử?

Bạn đang xem bài: Phương pháp đặt nhân tử chung và Bài tập vận dụng – Toán lớp 8

I. Lý thuyết phân tích đa thức thành nhân tử bằng cách đặt nhân tử chung.

• Phân tích đa thức thành nhân tử là làm gì?

– Khái niệm: Phân tích đa thức thành nhân tử (hay thừa số) là biến đổi đa thức đó thành một tích của những đa thức.

•Ứng dụng của việc phân tích đa thức thành nhân tử

– Việc phân tích đa thức thành nhân tử giúp chúng ta rút gọn được biểu thức, tính nhanh, giải phương trình.

• Phương pháp đặt nhân tử chung để phân tích đa thức thành nhân tử

– Bằng cách phân tích (tách, ghép,… các hạng tử) để khi tất cả các số hạng của đa thức có một thừa số chung, ta đặt thừa số chung đó ra ngoài dấu ngoặc () để làm nhân tử chung.

– Các số hạng bên trong dấu () có được bằng cách lấy số hạng của đa thức chia cho nhân tử chung.

> Lưu ý:Nhiều khi để làm xuất hiện nhân tử chung ta cần đổi dấu các hạng tử bằng cách vận dụng tính chất A = -(-A).

II. bài tập vận dụng phương pháp đặt nhân tử chung

*Bài 39 trang 19 SGK Toán 8 Tập 1:Phân tích các đa thức sau thành nhân tử:

1601690609rvbytt6uzk 1601691120 1601698668

1601690617p0vzzj44i0 1601691120 1601698669

1601690621fc5hoodmsz 1601691120 1601698669

1601690625a6gzizjwmp 1601691120 1601698669

* Lời giải Bài 39 trang 19 SGK Toán 8 Tập 1:

a) 3x – 6y = 3.x – 3.2y

(xuất hiện nhân tử chung là 3)

= 3(x – 2y).

1601690617p0vzzj44i0 1601691120 1601698669

(xuất hiện nhân tử chung x2)

1601690644fswtg4fta6 1601691121 1601698670

1601690621fc5hoodmsz 1601691120 1601698669

1601690653fuood14idu 1601691122 1601698671

(xuất hiện nhân tử chung 7xy)

16016906576rvqqzd4p5 1601691123 1601698671

1601690625a6gzizjwmp 1601691120 1601698669

(có nhân tủ chung là (2/5)(y-1))

1601690665ug1u14nky2 1601691123 1601698672

e) 10x(x – y) – 8y(y – x)

(Vìx – y = –(y – x) nên ta đổi y – x về x – y)

= 10x(x – y) – 8y[–(x – y)]

= 10x(x – y) + 8y(x – y)

= 2(x – y).5x + 2(x – y).4y

(xuất hiện nhân tử chung 2(x – y))

= 2(x – y)(5x + 4y)

*Bài 40 trang 19 SGK Toán 8 Tập 1:Tính giá trị của biểu thức:

a) 15.91,5 + 150.0,85

b) x(x – 1) – y(1 – x) tại x = 2001 và y = 1999

* Lời giảiBài 40 trang 19 SGK Toán 8 Tập 1:

a) 15.91,5 + 150.0,85= 15.91,5 + 15.10.0,85

= 15.91,5 + 15.8,5= 15(91,5 + 8,5)

= 15.100 = 1500

b) x(x – 1) – y(1 – x)= x(x – 1) – y[–(x – 1)]

= x(x – 1) + y(x – 1)= (x – 1)(x + y)

Tại x = 2001, y = 1999, giá trị biểu thức bằng:

(2001 – 1)(2001 + 1999) = 2000.4000 = 8000000

*Bài 41 trang 19 SGK Toán 8 Tập 1:Tìm x, biết:

a) 5x(x – 2000) – x + 2000 = 0

b) x3– 13x = 0

* Lời giảiBài 41 trang 19 SGK Toán 8 Tập 1:

a) 5x(x – 2000) – x + 2000 = 0

⇔ 5x(x – 2000) – (x – 2000) = 0

(Có nhân tử chung là x – 2000)

⇔ (x – 2000).(5x – 1) = 0

⇔ x – 2000 = 0 hoặc 5x – 1 = 0

+TH1: x – 2000 = 0 ⇔ x = 2000

+TH2: 5x – 1 = 0 ⇔ 5x = 1 ⇔ x = 1/5.

b) x3= 13x ⇔ x3– 13x = 0

⇔ x.x2– x.13 = 0.(Có nhân tử chung x)

⇔ x(x2– 13) = 0

⇔ x = 0 hoặc x2– 13 = 0

Với x2– 13 = 0 ⇔ x2= 13 ⇔ x = √13 hoặc x = –√13

→ Vậy có 3 giá trị của x thỏa mãn là: x = 0, x = √13 và x = –√13.

*Bài 42 trang 19 SGK Toán 8 Tập 1:Chứng minh rằng 55n + 1– 55nchia hết cho 54 (với n là số tự nhiên).

* Lời giảiBài 42 trang 19 SGK Toán 8 Tập 1:

– Ta có : 55n + 1– 55n = 55n.55 – 55n

= 55n(55 – 1) = 55n.54

– Vì 54 chia hết cho 54 nên 55n.54 luôn chia hết cho 54 với mọi số tự nhiên n.

→ Vậy 55n + 1– 55nchia hết cho 54.

Hy vọng với bài viết về phân tích đa thức thành nhân tử bằng phương pháp đặt nhân tử chung và bài tập vận dụng ở trên giúp các em hiểu rõ về nội dung này, qua đó làm cơ sở tiếp thu tốt hơn các bài học tiếp theo.

Trích nguồn: TH Văn Thủy
Danh mục: Lớp 8

Lê Thị Thanh Loan

Cô giáo Lê Thị Thanh Loan tốt nghiệp trường Đại học Sư phạm Hà Nội. Hiện nay, Cô đang giảng dạy tại trường Trường tiểu học Văn Thủy
Back to top button