Tổng hợp

Top 2 mẫu nghị luận về bài thơ Mùa xuân nho nhỏ hay nhất

Mùa xuân nho bé là 1 trong những bài thơ hay lừng danh của tác giả Thanh Hải. Trong bài viết này Hoatieu xin san sớt tới các bạn 1 số mẫu bài văn nghị luận về bài thơ Mùa xuân nho bé hay và cụ thể, mời các bạn cùng tham khảo.

  • 4 bài phân tách khổ 4, 5 bài Mùa xuân nho bé hay chọn lựa

1. Nghị luận bài Mùa xuân nho bé cụ thể

Sinh ra, béo lên, hoạt động cách mệnh và tham dự công việc văn nghệ suốt 2 thời kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ ngay chính trên quê hương cật ruột của mình. Ở địa diểm nào, tình cảnh nào Thanh Hải cũng trình bày được lẽ sống của mình. Đấy là sự giản dị, thật tâm, yêu người và khát vọng hiến dâng sức mạnh cho đời như chính cuộc sống và tâm hồn ông. Có thể nói bài thơ “Mùa xuân nho bé” là món quà rốt cuộc nhưng Thanh Hải dâng tặng cho đời trước khi về cõi vĩnh hằng. Chính vì thế nó bâng khuâng, khẩn thiết và sâu lắng hơn tất cả để rốt cuộc trình bày 1 Thanh Hải yêu người, yêu cuộc sống, yêu quê hương tổ quốc và còn là 1 Thanh Hải sống cho thơ và sống cho đời.

Trước khi vĩnh viễn ra đi ông cũng để lại cho đời những vần thơ thật nhân đức, khẩn thiết và thanh thản, chẳng hề gợn 1 nét u buồn nào của 1 cuộc đời sắp tắt. Khi cuộc đời mình đã bước vào cuối đông, thi sĩ vẫn nghĩ tới 1 mùa xuân bất tử, muôn đời và nguyện hiến dâng cho đời.

Hình ảnh của 1 mùa xuân rất Huế đã được tác giả mở màn cho bài thơ:

“Mọc giữa dòng sông xanh

1 bông hoa tím biếc.

1 nét đặc thù nơi xứ Huế là hình ảnh màu tím. 1 màu tím thật gợn nhẹ như màu tím hoa sim mọc giữa con sông xanh lè hay như những tà áo dài với màu tím thật nhẹ nhõm của những cô gái Huế. Xúc cảm về mùa xuân mở ra thật ngỡ ngàng, bất thần, ko gian như tươi tỉnh hơn, trẻ trung hơn, thánh thoát hơn:

“Ơi con chim chiền chiện

Hót cho nhưng vang trời,

Trong ko gian vang vang vui mừng của tiếng chim càng đặm đà chất Huế hơn. 1 từ “Ơi” đặt ở đầu câu, 1 từ “chi” xếp sau động từ “hát” đã đưa cách nói ngon nói ngọt ngào, thân yêu của Huế vào giai điệu của thơ.

Trước quang cảnh màu xuân đấy, Thanh Hải ko giấu nổi cả xúc của mình

Từng giọt long lanh rơi,

Tôi đưa tay tôi hứng”.

Từ “giọt long lanh” ko chỉ hiểu là giọt mưa xuân trong anh sáng của sắc xuân nhưng còn được hiểu là giọt âm thanh, giọt sắc màu, giọt thời kì khiến tác giả say sưa ngất ngây . 1 từ “hứng” cũng đủ diễn đạt sự trân trọng của thi sĩ đối với vẻ đẹp của trời, của sông, của chim muông hoa lá; cùng lúc cũng trình bày xúc cảm toàn vẹn của Thanh Hải trước mùa xuân của tự nhiên đất trời.

Chỉ bằng vài nét điẻm xuyến phác hoạ tác giả đã vẽ ra 1 ko gian cao rộng, sắc màu tươi thắm, âm thanh văng vẳng tươi vui của mùa xuân, của tự nhiên đất trời.

Từ mùa xuân của tự nhiên đất trời, tác giả đã chuyển cảm nhận về mùa xuân của cuộc sống, quần chúng và tổ quốc. Với hình ảnh “người cầm súng” và “người ra đồng”, tượng trưng của 2 nhiệm vụ: đấu tranh bảo vệ quốc gia và lao động tăng gia để xây dựng tổ quốc với những câu thơ giàu hình ảnh và mang tính gợi cảm:

“Mùa xuân người cầm súng

Lộc giắt đầy trên lưng.

Mùa xuân người ra đồng,

Lộc trãi dài nương mạ.

Tất cả như lập cập,

Tất cả như xôn xao…”

Hình ảnh mùa xuân của đất trời đọng lại trong lộc non đã theo người cầm súng và người ra đồng, hay chính họ đã đem mùa xuân tới cho mọi miền của quốc gia thân thương.

Tác giả đã sử dụng giải pháp điệp từ, điệp ngữ như nhấn mạnh và chấm dứt 1 khổ thơ bằng dấu 3 chấm. Phcửa ải chăng dấu 3 chấm như còn muốn trình bày rằng: tổ quốc sẽ còn đi lên, sẽ tăng trưởng, sẽ tới với 1 tầm cao mới nhưng ko có sự ngừng chân nghỉ ngơi.

Nhựa sống của “mùa xuân tổ quốc” còn được cảm nhận qua nhịp độ lập cập, những âm thanh xôn xao của tổ quốc 4 nghìn 5, trải qua biết bao nặng nhọc và gian khó để vươn lên phía trước và mãi lúc mùa xuân về lại được tiếp thêm nhựa sống để bừng dậy, được tưởng tượng qua hình ảnh so sánh rất đẹp:

“Non sông 4 nghìn 5

Vất và vào gian khó

Non sông như tại sao

Cứ đi lên phía trước”

Cộng với động từ Cứ đặt ở đầu câu, tác giả đã khẳng định 1 sự khẩn trương, hói h, nô nức vào xuân của tổ quốc với vẻ đẹp lung linh, nhấp nhánh đang vững bước về phía trước khiến ko 1 thần thế cừu địch nào có thể ngăn cản nổi.

Đấy chính là lòng kiêu hãnh, sáng sủa, tin yêu của Thanh Hải đối với tổ quốc, dân tộc. Những giọng thơ đấy rất giàu sức suy tưởng và làm đắm say lòng người.

Từ xúc cảm của tự nhiên, tổ quốc, mạch thơ đã chuyển 1 cách thiên nhiên sang bộc bạch suy ngẫm và tâm niệm của thi sĩ trước mùa xuân của tổ quốc. Mùa xuân của tự nhiên, tổ quốc thường gợi lên ở mỗi con người niềm khao khát và hi vọng; với Thanh Hải cũng thế, đây chính là thời khắc nhưng ông nhìn lại cuộc đời và bày tỏ tâm niệm khẩn thiết của 1 nhà cách mệnh, 1 thi sĩ đã gắn bó trọn đời với tổ quốc, quê hương với 1 khát vọng cân thành và khẩn thiết:

“Ta làm con chim hót,

Ta làm 1 cành hoa.

Ta nhập vào hoà ca

1 nốt trầm xao xuyến”

Lời thơ như ngân lên thành lời ca. Giả dụ đoạn đầu Thanh Hải xưng tôi bí ẩn và thầm lặng thì tới đoạn này ông chuyển giọng xưng ta. Tại sao có sự chỉnh sửa tương tự? Ta ở đây là thi sĩ và cũng chính là tất cả mọi người. Khát vọng của ông là được làm con chim hót dâng tiếng ca lảnh lót , 1 cành hoa toả hương khoe sắc để hoà nhập vào “mùa xuân béo” của tổ quốc, góp 1 nốt trầm vào bản hoà ca vô tận của cuộc đời. Hiến dâng “mùa xuân nho bé” tức là tất cả những gì tốt cuốn hút nhất, dù bé nhỏ của mỗi người cho cuộc đời chung cho tổ quốc. Điều tâm niệm ấy thật thật tâm, giản dị và khẩn thiết – xin được làm 1 nốt trầm trong bản hoà ca của cuộc đời mà là “1 nốt trầm xao xuyến”.

Điều tâm niệm của tác giả: “thầm lặng dâng cho đời” chính là khát vọng chung của mọi người, ở mọi thế hệ, chứ đâu phải của riêng người nào. Thanh Hải đã trình bày hết mình vì lòng tin yêu cuộc sống và khiêm tốn góp sức cho tổ quốc, cho cuộc đời, do đó, xuất hành từ tiếng lòng khẩn thiết, bé nhẹ, thật tâm của tác giả nên lời thơ dễ ợt được mọi người tiếp thu và san sớt.

“1 mùa xuân nho bé

Âm thầm dâng cho đời

Dù là tuổi 2 mươi

Dù là lúc tóc bạc”.

1 mùa xuân nho bé hay phải chăng cũng là 1 ẩn dụ cho chính cuộc đời của tác giả: sống là góp sức, góp sức chính là mùa xuân của cuộc đời?Nhưng mùa xuân đấy thìa là mãi mái: “Dù là tuổi 2 mươi” lúc mới tham dự kháng chiến cho tới lúc tóc bạc, lúc sức cùng lực kiệt vẫn thầm lặng hiến dâng cho đời . và, dù Thanh Hải cũng có đi xa thì những lời ca tiếng hát nhưng ông để lại cho đời mãi mãi vẫn có trị giá, mãi mãi vẫn điểm tô cho tổ quốc đẹp xinh. Điệp ngữ dù là được tác giả nhác lại 2 lần như 1 lời hẹn, 1 lời khẳng định của thi sĩ: sống là phải cống hiếntuyệt đối.Như thi sĩ Tố Hữu đã từng viết :

“Nếu là con chim, chiếc lá,

Con chim phải hót, chiếc lá phải xanh

Có lẽ nào vay nhưng ko trả

Sống là cho, đâu chỉ nhận riêng mình.”

Tác giả Hoàn thành bài thơ bằng 1 âm điệu xứ Huế: điệu Nam người nào, Nam Bình mênh mông khẩn thiết, là lời ca ngợi tổ quốc, bộc lộ niềm tin yêu và gắn bó sâu nặng của tác giả với quê hương, tổ quốc, 1 câu thật tình đượm đà:

“Mùa xuân ta xin hát

Câu Nam người nào, Nam Bình

Non sông nghìn dặm tình

Non sông nghìn dặm mình

Nhịp phách tiền đất Huế”

Những lời hàn ôn rốt cuộc của người sắp mất luôn là những lời thực thụ, luôn ngập tràn tình cảm, nguyện ước sâu lắng nhất… và bài thơ này cũng chính là những điều đúc kết cả cuộc đời của Thanh Hải. Ông đã giải bày, tâm tư những điều sâu kín nhất trong lòng, và chính khi ấy Thanh Hải đã thả hồn vào thơ, cùng chung 1 nhịp đập với thơ để ông và thơ luôn được cùng nhau, hiểu nhau và giải bày cho nhau.

Với thể thơ 5 chữ, mang âm hưởng dân ca nhẹ nhõm khẩn thiết, giàu hình ảnh, giai điệu, cất trúc thơ chặt chẽ, ‘’Mùa xuân nho bé’’ mang 1 nét rực rỡ riêng Nét rực rỡ ấy là ở chỗ nó nhắc đến tới 1 vấn đề béo và quan trọng “nhân sinh”, vấn đề ý nghĩa cuộc sống của mỗi tư nhân được Thanh Hải trình bày 1 cách thật tâm, khẩn thiết, bằng giọng văn bé nhẹ như 1 lời hàn ôn, gửi gắm của mình với cuộc đời. Nhà thơ nguyện ước làm 1 “mùa xuân” tức là sống đẹp, sống với tất cả nhựa sống tươi trẻ của mình mà rất khiêm nhượng; là “1 mùa xuân nho bé” góp vào “mùa xuân béo” của tổ quốc của cuộc đời chung .Bài thơ cũng có ý nghĩa hơn lúc Thanh Hải nói về “mùa xuân nho bé” mà nói được tình cảm béo, những xúc động của chính tác giả và của cả chúng ta.

2. Nghị luận về bài thơ Mùa xuân nho bé hay

Bài thơ “Mùa xuân nho bé ” được Thanh Hải sáng tác 5 1980 lúc thi sĩ đang nằm trên giường bệnh. Bài thơ là tiếng lòng khẩn thiết, yêu quý và gắn bó với tổ quốc ,với cuộc đời và trình bày thật tâm 1 nguyện ước góp sức .

Mở màn bài thơ là bức tranh mùa xuân của tự nhiên được phác hoạ bằng vài nét chấm phá :

Mọc giữa dòng sông xanh
1 bông hoa tím biếc,
Ơi! con chim chiền chiện
Hót chi nhưng vang trời.

Chỉ bằng vài nét đơn sơ nhưng rực rỡ ,với những hình ảnh nho bé, thân quen, bình dị, thi sĩ đã vẽ lên bức tranh xuân thơ mộng, đậm phong vị xứ Huế .

Bức tranh có ko gian khoáng đãng ,sắc màu tươi tỉnh, hài hoà và âm thanh rộn ràng tươi vui của tiếng chim chiền chiện .

Cách chọn lựa hình ảnh “dòng sông xanh” , “bông hoa tím” , cách sử dụng các từ ngữ “ơi” ,“chi” đi liền sau động từ “hót” khiến người đọc liên tưởng tới quê hương xứ Huế và cả tâm cảnh đắm say hoan hỉ của tác giả.

Nghe đâu nhấp nhoáng đâu ấy trong câu thơ là màu xanh của dòng Hương Giang mềm mại và những tà áo dài tím biếc của những cô gái Huế mơ mộng, cộng với âm thanh rộn ràng, tươi vui của tiếng chim chiền chiện, khiến mùa xuân của cố đô trầm tư, chợt phát triển thành đặc sắc, rộn rã.

Xúc cảm của tác giả trước mùa xuân còn được mô tả ở cụ thể rất tạo hình:

Từng giọt long lanh rơi
Tôi đưa tay tôi hứng.

Giọt âm thanh của tiếng chim thật trong ,thật tròn,vang ngân giữa ko gian,đọng lại thành từng giọt hữu hình long lanh như hạt ngọc, thi sĩ đưa tay hứng với tất cả sự trân trọng, đắm đuối.

Sự biến đổi cảm giác khiến hình ảnh thơ phát triển thành lung linh, đa nghĩa góp phần diễn đạt toàn vẹn hơn niềm say sưa, ngất ngây của tác giả trước vẻ đẹp của tự nhiên, trời đất vào xuân.

Từ mùa xuân của tự nhiên, trời đất thi sĩ chuyển sang cảm nhận về mùa xuân của tổ quốc. Tác giả hướng tình cảm của mình đến những con người đang làm đẹp mùa xuân:

Mùa xuân người cầm súng
Lộc dắt đầy trên lưng
Mùa xuân người ra đồng
Lộc trải dài nương mạ.

Những câu thơ tạo ra hình ảnh sóng đôi đẹp như 2 vế của câu đối mừng xuân nói về những người chiến sỹ bảo vệ và những công nhân dựng xây tổ quốc. Có nhẽ do đó nhưng ko khí khẩn trương ,rộn rã, nô nức lan toả khắp tứ thơ:

Tất cả như lập cập
Tất cả như xôn xao.

Điệp từ “tất cả” ,từ láy “lập cập”, “xôn xao ” hình thành nhịp độ mùa xuân lập cập, hào hùng, mở ra những cảm nhận ngập tràn kiêu hãnh về tổ quốc:

Non sông 4 nghìn 5
Khó nhọc và gian khó
Non sông như tại sao
Cứ đi lên phía trước.

Hình ảnh so sánh đẹp : “tổ quốc như tại sao” toả sáng, luôn di chuyển và tăng trưởng ko dừng, có ý nghĩa định hướng ,thúc giục mọi người hăng say góp sức xây dựng quê hương .

Trước mùa xuân của tổ quốc, thi sĩ tâm niệm về mùa xuân riêng của mỗi cuộc đời và dạt dào 1 khát vọng góp sức:

Ta làm con chim hót
Ta làm 1 canh hoa
Ta nhập vào hoà ca
1 nốt trầm xao xuyến.

Nếu ở đầu bài thơ tác giả mô tả những hình ảnh làm đẹp thêm, điểm tô thêm cho mùa xuân là âm thanh nô nức vang trời của tiếng chim chiền chiện và sắc màu tím biếc dịu dàng của cánh lục bình bé trên sông thì ở đây tứ thơ được lặp lại, tạo ra sự đối ứng chặt chẽ.

Tác giả mong muốn được làm bông hoa toả ngào ngạt, con chim mang tai mang tiếng hót và nốt trầm xao xuyến để góp sức mà ko làm mất đi nét riêng của mỗi người.

Đấy thực thụ là lời tâm niệm thật tâm, khẩn thiết, khiêm nhượng và khao khát được góp sức phần tinh tuý nhất của mình làm đẹp thêm mùa xuân của quê hương, xứ sở nhưng ko bị giới hạn bởi thời kì, tuổi tác:

1 mùa xuân nho bé
Âm thầm dâng cho đời
Dù là tuổi 2 mươi
Dù là lúc tóc bạc.

“Mùa xuân nho bé” là 1 thông minh bất thần ,lạ mắt nhưng thiên nhiên, cân đối của thi sĩ, bởi mùa xuân vốn là 1 định nghĩa chỉ thời kì thế nhưng ở đây “ mùa xuân” lại có khối, có hình, 1 hình hài nho bé thật xinh đẹp.

Mùa xuân đã biến thành 1 ẩn dụ nói về khát vọng, 1 lẽ sống cao đẹp, 1 tinh thần khiêm nhượng hiến dâng mình làm đẹp thêm mùa xuân của tự nhiên,tổ quốc.

Điệp từ “dù là” đặt ở đầu 2 câu thơ liên tục có ý nghĩa khẳng định cho khát vọng hiến dâng mài miệt, ko mỏi mệt của tác giả .

Thể thơ 5 chữ có giai điệu trong trắng, khẩn thiết, thân cận với dân ca nhiều hình ảnh đẹp, giản dị, gợi cảm, những so sánh và ẩn dụ thông minh đã góp phần hình thành thành công ko bé cho bài thơ .

Bài thơ chấm dứt lúc đã làm lay chuyển trái tim mỗi người bởi chất hoạ gợi cảm, chất nhạc vương vấn và nguyện ước khẩn thiết thật tâm của tác giả.

Nghe đâu nguyện ước bé nhỏ khiêm nhượng đấy ko còn là của riêng Thanh Hải nhưng đã biến thành tiếng lòng chung của nhiều người. Do đó nhưng đọc xong bài thơ em muốn tự hỏi mình 1 điều giản dị :

“Ôi sống đẹp là thế nào hỡi bạn ?
Sống là cho đâu chỉ nhận riêng mình !”
(Tố Hữu)

Mời các bạn tham khảo thêm các thông tin có lợi khác trên phân mục Văn chương – Tài liệu của Vik News VN.


#Top #mẫu #nghị #luận #về #bài #thơ #Mùa #xuân #nho #bé #hay #nhất

Vik News

Lê Thị Thanh Loan

Cô giáo Lê Thị Thanh Loan tốt nghiệp trường Đại học Sư phạm Hà Nội. Hiện nay, Cô đang giảng dạy tại trường Trường tiểu học Văn Thủy

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Back to top button