Tổng hợp

Văn mẫu lớp 12: Phân tích khổ 4 bài thơ Việt Bắc của Tố Hữu (Dàn ý + 8 mẫu)

Phân tích khổ 4 bài Việt Bắc của Tố Hữu để thấy được tiếng lòng của người cán bộ kháng chiến về xuôi đối cảnh vật và con người Việt Bắc. Trong nỗi nhớ của người ra đi, cảnh vật Việt Bắc hiện lên thật gần cận thân yêu và thật đẹp; con người Việt Bắc tuy đời sống thiếu thốn, gieo neo nhưng mà đầy nghĩa tình.

Phân tích bài thơ Việt Bắc khổ 4 gồm dàn ý cụ thể kèm theo 8 bài văn mẫu hay được Vik News tuyển chọn từ bài làm hay của các bạn học trò trên cả nước. Thông qua tài liệu này giúp các bạn lớp 12 có thêm nhiều tư liệu tham khảo, trau dồi kĩ năng viết văn ngày 1 hay hơn. Ngoài ra các bạn học trò lớp 12 tham khảo thêm nhiều bài văn hay khác tại phân mục Văn 12.

Dàn ý phân tách đoạn 4 bài Việt Bắc

I. Mở bài

– Việt Bắc là tập thơ tuyệt vời của Tố Hữu nằm trong tập thơ Việt Bắc, sáng tác trong công đoạn 1946 – 1954.

– Bằng lối đối đáp và cách sử dụng cặp đại từ nhân xưng “mình – ta” thân thuộc của ca dao, bài thơ như 1 bài hát giao duyên trình bày ân nghĩa sâu đậm giữa đồng bào Việt Bắc và người cán bộ kháng chiến về xuôi.

– Đoạn thơ này là lời người cán bộ kháng chiến về xuôi đáp lại lời nhắn nhủ của đồng bào Việt Bắc. Trong đoạn thơ, ta thấy cảnh vật và con người Việt Bắc hiện lên trong nỗi nhớ người đi thật đẹp và cũng tâm thành nghĩa. Nỗi nhớ đấy thật khẩn thiết và sâu đậm, bao phủ cả ko gian, thời kì và đầy ắp tâm cảnh của người cán bộ kháng chiến.

II. Thân bài

1. Mở màn đoạn thơ là lời đáp của người ra đi khẳng định tình cảm thuỷ chung của mình:

“Ta với mình, mình với ta
Lòng ta sau trước mặn nhưng mà đinh ninh
Mình đi mình lại nhớ mình
Nguồn bao lăm nước tình nghĩa bấy nhiêu”

– Người ra đi đã khẳng định “mình đi, mình lại nhớ mình” là để giải đáp cho câu hỏi đặt ra của đồng bào Việt Bắc ở trên (“Mình đi mình có nhớ mình”…). Đây là lời khẳng định: người cán bộ kháng chiến về thành nhưng mà vẫn nhớ tới những ngày sống ở chiến khu Việt Bắc. Nói cách khác, đây là lời khẳng định phẩm giá đạo đức của người cán bộ kháng chiến.

– “Ta – mình”, “mình – ta” vấn vít, quyện hoà, ta với mình là 1. Lòng ta sau trước mặn nhưng mà đinh ninh. Đinh ninh là sự khẳng định vững chắc, mãi mãi, gắn bó, thuỷ chung với Việt Bắc. Việt Bắc là cái nôi khởi thủy của cách mệnh làm sao dễ ợt quên.

– Sự so sánh “Nguồn bao lăm nước tình nghĩa bấy nhiêu” đã khẳng định sự chung thuỷ son sắt với Việt Bắc như tình yêu lứa đôi bền chặt, mãi mãi, ko bao giờ cạn như nguồn nước kia.

+ Trong tiềm thức của người Việt Nam, nước nguồn được chảy ra vì công huân, nghĩa tình vô bến bờ của người mẹ, tuôn chảy vô tận ko bao giờ cạn. Bao nhiêu nước thì bấy nhiêu tình nghĩa sâu nặng, như nghĩa mẹ tình cha.

+ “Bao nhiêu” được so sánh với “bấy nhiêu”. Đấy là cách so sánh giữa 1 sự bất tận với 1 sự bất tận. Đọc câu thơ, ta có cảm giác hình như ấy ko còn là những dòng chữ yên lặng nữa nhưng mà là tiếng lòng được thốt lên từ 1 trái tim chan chứa xúc động của kẻ ở người về trong khoảnh khắc biệt li.

2. Nhớ tự nhiên yên bình, êm ả và thơ mộng:

– Nỗi nhớ của người cán bộ kháng chiến đối với Việt Bắc vừa nhiều chủng loại, vừa chi tiết. Trong cuộc đời, có mảnh đất nào đã đi qua, đã từng gắn bó nhưng mà lúc ra chuyển di ko để nhớ thương cho lòng người. Trong hoài niệm của thi sĩ, Việt Bắc ko chỉ là những ngày mưa rừng sương núi nhưng mà còn là 1 vùng đất thơ mộng, yên bình, êm ả gợi bao nỗi nhớ niềm thương:

“Nhớ gì như nhớ người tình
Trăng lên đầu núi, nắng chiều lưng nương
Nhớ từng bản khói cùng sương
Khuya sớm bếp lửa ý trung nhân đi về.
Nhớ từng rừng nứa bờ tre
Ngòi Thia, sông Đáy, suối Lê vơi đầy”

+ Nỗi nhớ Việt Bắc được so sánh như “nhớ người tình”. 1 nỗi nhớ cháy bỏng, khẩn thiết, mãnh liệt. Tình yêu là nỗi nhớ, nhất là phải xa nhau thì nỗi nhớ càng cồn cào, da diết khôn nguôi. Chừng như nỗi nhớ của người cách mệnh với tự nhiên, với đồng bào Việt Bắc có nhẽ cũng ko kém phần khẩn thiết như thế. Vì thế, cảnh và người giây phút lại trở về vơi đầy trong tâm não của người ra đi.

+ Nỗi nhớ đấy vừa được so sánh với “Trăng lên đầu núi nắng chiều lưng nương”, vừa gắn với ko gian, thời kì đầy ắp kỉ niệm:

“Trăng lên đầu núi nắng chiều lưng nương” vừa là cảnh thật vừa mang ý nghĩa tượng trưng. Trăng là đêm hôm, nắng là ban ngày. Như vậy, nỗi nhớ ở đây bao trùm khắp cả ko gian và thời kì.

Nỗi nhớ còn bao la, bao phủ khắp ko gian, “đầu núi”, “lưng nương”, từ “rừng nứa”, “bờ tre” tới “ngòi Thia, sông Đáy, suối Lê”. Nhớ những đêm trăng sáng êm ả, yên bình, những buổi chiều nắng trải vàng ấm áp trên nương. Nhớ cảnh núi đèo, bản làng chìm trong sương khói, cảnh bếp lửa bập bùng trong mỗi đêm đông và hình ảnh con người nhà thương, tần tảo đi về đêm ngày.

+ Điệp từ “nhớ” đặt đầu các câu thơ làm nổi trội lên nỗi nhớ càng ngày càng bát ngát, vô tận. Ở đoạn thơ này, tự nhiên Việt Bắc ko còn âm u “những mây cùng mù” nhưng mà ấp áp, vui mừng. Thiên nhiên, cuộc sống hiện lên vừa thực vừa mộng, vừa đơn sơ vừa thi vị, gợi rõ nét sự biệt lập, lạ mắt, khác hẳn với bao miền quê đất Việt. Chỉ có những con người sống, gắn bó máu thịt với Việt Bắc mới có cái nhìn toàn diện, có nỗi nhớ da diết và cảm nhận thâm thúy, thấm thía tới như thế:

“Khi ta ở chỉ là nơi đất ở
Khi ta đi đất đã hoá tâm hồn”

(Chế Lan Viên)

Đối với những mảnh đất giàu nghĩa tình, lúc ta sống ở ấy rồi, khi ra đi ta cảm thấy trái tim cứ dày lên biết bao nỗi vương vấn nhớ thương, nhớ cả những vật vô tri phổ biến nhất nhưng mà ta vô tình bắt gặp:

Nhớ từng rừng nứa bờ tre
Ngòi Thia, sông Đáy, suối Lê vơi đầy

3. Nhớ nhất là nếp sống của con người Việt Bắc hết sức gieo neo nhưng mà tình nghĩa sâu nặng:

“Ta đi ta nhớ những ngày
Mình đây ta ấy cay đắng ngọt bùi

– Cuộc sống của đồng bào Việt Bắc tuy nghèo nàn nhưng mà là những con người giàu nghĩa tình. Họ chuẩn bị san sẻ cho người cán bộ kháng chiến từng “bát cơm”, “củ sắn lùi”, mảnh “chăn sui”. Hình ảnh thơ thật mộc mạc, giản dị như chính bản thân cuộc sống vậy. Ở đây không hề sẻ chia những gì to lao như tính mạng hay xương máu, nhưng mà sẻ chia những sự vật tầm thường bé nhoi hàng ngày. Quả chẳng là đáng bao lăm nhưng mà tình nghĩa thì rất nặng. Cuộc sống những ngày đấy tình lang dân như cá với nước, thân mật như trong đại gia đình dân tộc Việt Nam.

III. Kết bài

– Đoạn thơ là tiếng lòng của người cán bộ kháng chiến về xuôi đối cảnh vật và con người Việt Bắc. Trong nỗi nhớ của người ra đi, cảnh vật Việt Bắc hiện lên thật gần cận thân yêu và thật đẹp; con người Việt Bắc tuy đời sống thiếu thốn, gieo neo nhưng mà đầy nghĩa tình.

– Thể thơ lục bát thân thuộc và những hình ảnh được lấy ra từ đời sống thực tiễn, điệp từ “nhớ” được lặp lại nhiều lần góp phần trình bày thành công nỗi nhớ vừa thật tâm khẩn thiết, vừa bát ngát vô tận của người cán bộ về xuôi đối với Việt Bắc, hình thành sự rung động thâm thúy trong lòng người đọc

Phân tích khổ 4 bài Việt Bắc

Tố Hữu đã dành hết tình cảm của mình lên bài thơ Việt Bắc, những cảm xúc thâm thúy về hình ảnh của những người chiến sĩ cách mệnh, họ gắn bó, nghẹn ngào nơi chiến trận bóng gió, nơi vùng núi Việt Bắc, nhưng mà tâm hồn của họ vẫn mang những nỗi nhớ quê hương, nỗi nhớ của sự chung tình son sắt, cả bài thơ là nỗi nhớ và tấm lòng son sắt của những người chiến sĩ cách mệnh.

Tấm lòng chung tình son sắt trình bày thâm thúy qua từng lời thơ của Tố Hữu với cách xây dựng hình tượng lạ mắt, nỗi nhớ đang dần dâng trào trong từng lời thơ của tác giả, với biết bao lăm xúc cảm ấy, nỗi nhớ hình như đang chế ngự toàn ko gian trong tác phẩm. Tấm lòng của những người chiến sĩ sớm muộn như 1, vẫn luôn giữ tấm lòng chung tình, son sắt, mặn lòng trước quang cảnh của quê hương vùng núi Việt Bắc, tấm lòng ấy trình bày qua nghĩa tình, những nỗi nhớ da diết về quang cảnh, quê hương nơi đây:

Ta với mình, mình với ta
Lòng ta sau trước mặn nhưng mà đinh ninh
Mình đi, mình lại nhớ mình
Nguồn bao lăm nước tình nghĩa bấy nhiêu…

Ta với mình, mình với ta, ở đây nó như hòa chung để nói 1 chỉnh thể, chỉnh thể ấy nghẹn ngào, có tấm lòng sớm muộn như 1, tấm lòng son sắt, mình đi nhưng mà mình lại mình lại nhớ mình, nguồn có bao lăm nước thì bấy nhiêu tấm lòng chung tình, của con người…. Nỗi nhớ ấy trình bày xúc cảm chủ quản trong toàn thể tác phẩm, hình ảnh mang những xúc cảm, dâng trào, nỗi nhớ cho con người, người đọc như đang tưởng tượng, hình dung những xúc cảm, những tình nghĩa và kỉ niệm gắn bó với những gì đã bóng gió, nơi đây tất cả giờ chỉ là kỉ niệm.

Tác giả còn so sánh tấm lòng chung tình ấy như nước trong nguồn, nguồn bao lăm nước tình nghĩa bấy nhiêu… tất cả đang dần hòa trộn trong tâm hồn của những người chiến sĩ, tình cảm, tấm lòng ấy son sắt, mập to, mang đậm trong tâm hồn của những người chiến sĩ cách mệnh.

Nhớ gì như nhớ người tình
Trăng lên đầu núi, nắng chiều lưng nương
Nhớ từng bản khói cùng sương

Nỗi nhớ ấy da diết được tác giả so sánh với nỗi nhớ người tình, nó cồn cào, da diết, cháy bỏng trong tâm hồn của những người chiến sĩ, xúc cảm ấy nghẹn ngào, mang lại cho người đọc biết bao lăm khao khát, xúc cảm trước nỗi nhớ, tình nghĩa, sâu lắng của những người chiến sĩ cách mệnh, đang ngày đêm mong nhớ vùng đất nhưng mà từng gắn bó máu thịt, nơi nấu nung những tâm hồn cách mệnh, trình bày được tâm hồn của những người chiến sĩ, hết mình vì quê hương, hết mình vì sự nghiệp của tổ quốc:

Khuya sớm bếp lửa ý trung nhân đi về.
Nhớ từng rừng nứa bờ tre

Nỗi nhớ ấy trình bày qua nhiều hình ảnh, dòng sông mang nặng tình nghĩa, biết bao lăm hình ảnh về quê hương, tổ quốc, khuya sớm bên bếp lửa, mong chờ ý trung nhân đi về, hình ảnh rừng nứa, bờ tre tất cả đang trình bày những cảnh vật gần cận của những người chiến sĩ cách mệnh, 1 thời đã từng gắn bó toàn tâm, toàn lực của mình với vùng đất nơi đây, tất cả đang hòa chung vào tâm hồn, của những người chiến sĩ, của cách mệnh, của những 5 tháng đã qua.

Ngòi Thia sông Ðáy, suối Lê vơi đầy
Ta đi, ta nhớ những ngày
Mình đây ta ấy, cay đắng ngọt bùi…

Những xúc cảm ấy trình bày xúc cảm dâng trào, với nỗi nhớ ấy, sự ngọt bùi, cay đắng, cùng nhau san sẻ, nhớ những 5 tháng dày sương, gắn bó như máu thịt, biết bao cay đắng muôn phần đều có thể xong xuôi, nỗi nhớ về vùng đất quê hương, nơi ta đã từng gắn bó, khẩn thiết, xúc cảm về 1 miền nỗi nhớ quê hương, xúc cảm đang trào dâng trong tâm hồn của người lính.

Đoạn thơ đã nói lên tấm lòng chung tình, son sắt của những người lính cách mệnh, luôn hết mình vì dân tộc, nỗi nhớ đang dâng trào trong từng phút chốc, nỗi nhớ, trào dâng trong tâm hồn của những người lính.

Phân tích khổ 4 bài Việt Bắc – Mẫu 2

Những 5 tháng hào hùng của dân tộc đã được thơ ca văn chương Cách mệnh đánh dấu trong những trang văn, trang thơ. Trong ấy phải kể tới tác phẩm “Việt Bắc” của Tố Hữu là khúc ân nghĩa chung tình của đồng bào kháng chiến và chiến sĩ. Nổi trội là khổ 4 – đoạn thơ là nỗi nhớ tự nhiên và con người Việt Bắc trong kháng chiến:

“- Ta với mình, mình với ta
Lòng ta sau trước mặn nhưng mà đinh ninh
Mình đi, mình lại nhớ mình
Nguồn bao lăm nước tình nghĩa bấy nhiêu…
Nhớ gì như nhớ người tình
Trăng lên đầu núi, nắng chiều lưng nương
Nhớ từng bản khói cùng sương
Khuya sớm bếp lửa ý trung nhân đi về.
Nhớ từng rừng nứa bờ tre
Ngòi Thia, sông Đáy, suối Lê vơi đầy
Ta đi, ta nhớ những ngày
Mình đây, ta ấy cay đắng ngọt bùi…”

5 1954, kháng chiến chống thực dân Pháp chiến thắng, hoà bình được lặp lại. Chủ tịch Hồ Chí Minh, trung ương Đảng, cán bộ và quân nhân rời Việt Bắc để trở về thủ đô Hà Nội. Trong ko gian đầy thương nhớ quyến luyến giữa quần chúng Việt Bắc và những chiến sĩ cách mệnh thi sĩ Tố Hữu đã viết bài thơ “Việt Bắc”. Đoạn trích đã mô tả thâm thúy cuộc chia ly giữa cán bộ và người dân Việt Bắc gợi lại cuộc kháng chiến người hùng nhưng mà đầy tình nghĩa. Đấy là 1 cuộc chia tay đầy quyến luyến quyến luyến, đầy tình nghĩa sâu đậm.

“Ta với mình, mình với ta
Lòng ta sau trước mặn nhưng mà đinh ninh
Mình đi, mình lại nhớ mình
Nguồn bao lăm nước tình nghĩa bấy nhiêu”

Đáp lại tình cảm của người ra đi, người hầu lại cũng của người cán bộ về xuôi bộc bạch nỗi lòng của mình với người Việt Bắc. Dù xa nhưng mà người chiến sĩ vẫn luôn 1 dạ 1 lòng chung tình hướng về Việt Bắc:

“Lòng ta sau trước mặn nhưng mà đinh ninh”

Cuộc chia tay đầy quyến luyến, quyến luyến giữa người hầu lại và người ra đi: “Mình đi, mình lại nhớ mình”. Việc sử dụng hình ảnh so sánh: “Nguồn bao lăm nước tình nghĩa bấy nhiêu” là 1 hình ảnh rực rỡ. “Nguồn” là nơi mở màn của 1 dòng sông, con suối vì vậy khi nào cũng chan chứa, ở đây được so sánh với “tình nghĩa” đã cho thấy tình cảm khi nào cũng dạt dào và đong đầy chất chứa không bao giờ cạn hao đi. Tiếp tới, “nhớ gì như nhớ người tình” tác ví thử dụng nghệ thuật so sánh rất lạ mắt so sánh nỗi nhớ của người chiến sĩ với nỗi nhớ “người tình” 1 tình cảm cháy bỏng rộn rực luôn dâng trào.

“Nhớ từng bản khói cùng sương
Khuya sớm bếp lửa ý trung nhân đi về.
Nhớ từng rừng nứa bờ tre
Ngòi Thia, sông Đáy, suối Lê vơi đầy”

Người chiến sĩ nhớ về cuộc sống sinh hoạt của người dân Việt Bắc nấu bữa tối, khói từ các ống bếp bốc ra ngun ngút. Rồi đêm đến lại bập bùng bên bếp lửa cháy rực cùng nhau quây quần kể chuyện, múa hát. Họ nhớ về:

“Nhớ từng rừng nứa bờ tre
Ngòi Thia, sông Đáy, suối Lê vơi đầy”

Nhớ những thứ quen thuộc lúc ngày ngày gắn bó, với những vị trí vô cùng lừng danh như: “Ngòi Thia, sông Đáy, suối Lê”, “suối Lê” ở đây chính là suối Lê Nin. Cuối cùng, đoạn thơ khép lại trở về với cách xưng hô mình và ta:

“Ta đi, ta nhớ những ngày
Mình đây, ta ấy cay đắng ngọt bùi…”

“Cay đắng ngọt bùi” là những gian nan gieo neo khó nhọc. “Mình đây, ta ấy cay đắng ngọt bùi…” ở đây muốn chỉ những người chiến sĩ và người dân Việt Bắc đã cùng nhau trải qua những gian nan, gieo neo, họ đã cùng trải qua. Với việc sử dụng thông minh hài đại từ “mình – ta” với lối đối đáp giao duyên trong dân ca. Bài thơ Việt Bắc trình bày tính dân tộc đặm đà. Cả bài thơ khúc tình khúc về cách mệnh, về cuộc kháng chiến và con người kháng chiến. Thể hiện sự gắn bó, ân nghĩa sâu nặng với quần chúng, tổ quốc trọn niềm kiêu hãnh dân tộc.Các câu thơ đậm chất dân tộc, trong việc sử dụng bề ngoài đối đáp với cặp đại từ nhân xưng “mình – ta”, tiếng nói, hình ảnh thơ giản dị, nhịp thơ uyển chuyển, sử dụng thể thơ dân tộc – thể thơ lục bát… Bài thơ cho chúng ta thấy tình nghĩa của người dân Việt trong những 5 tháng gian nan, gieo neo của trận đấu tranh, giành độc lập, tự do cho dân tộc.

Đoạn thơ đã khép lại nhưng mà lại để lại trong lòng độc giả những ấn tượng về hình ảnh tự nhiên Việt Bắc với những hình ảnh giản dị, ấy là khói của bếp lửa, là hình ảnh suối đèo, bờ tre quen thuộc… Tất cả đã để lại 1 hoài niệm khó quên trong lòng người ra đi về cái nghĩa, cái tình của đồng bào thân yêu cùng nhau san sẻ miếng cơm, manh áo trong những khoảnh khắc nghiêm ngặt, từ ấy cũng cho thấy sự kết đoàn của hậu phương và tiền phương trong công đoạn lịch sử thăng trầm bấy giờ. Nó cũng là lời nhắc nhở cho lứa tuổi bữa nay đang được sống trong hòa bình cần trân trọng lịch sử, trân trọng những thành tựu của ông cha để lại, phát huy những truyền thống tốt đẹp của dân tộc trong công cuộc xây dựng và bảo vệ tổ quốc.

Phân tích khổ 4 bài Việt Bắc – Mẫu 3

Tố Hữu từng nói: “Thơ là ngôn ngữ hồn nhiên của tâm hồn con người”. Ở ấy, những nỗi niềm sâu kín của trái tim mỗi thi nhân được trình bày 1 cách lạ mắt. Do vậy, ta có cơ hội bắt gặp nỗi nhớ niềm thương da diết của thi sĩ Tố Hữu gửi gắm đến quê hương cách mệnh trong khổ 4 trích trong bài thơ “Việt Bắc”.

“- Ta với mình, mình với ta
Lòng ta sau trước mặn nhưng mà đinh ninh
Mình đi, mình lại nhớ mình
Nguồn bao lăm nước tình nghĩa bấy nhiêu…
Nhớ gì như nhớ người tình
Trăng lên đầu núi, nắng chiều lưng nương
Nhớ từng bản khói cùng sương
Khuya sớm bếp lửa ý trung nhân đi về.
Nhớ từng rừng nứa bờ tre
Ngòi Thia sông Ðáy, suối Lê vơi đầy
Ta đi, ta nhớ những ngày
Mình đây ta ấy, cay đắng ngọt bùi…”

5 1954, lúc hiệp nghị Giơ-ne-vơ được ký kết mở ra trang sử mới của cách mệnh dân tộc. Các cơ quan trung ương Đảng dời quê hương cách mệnh Việt Bắc – nơi nuôi nấng, chở che họ trong những 5 kháng chiến để trở về xuôi tiếp quản thủ đô. Bao quyến luyến, ân nghĩa của cán bộ Đảng và đồng bào miền núi là chất xúc tác chắp đôi cánh cảm hứng nơi ngòi bút Tố Hữu hình thành tác phẩm “Việt Bắc” được coi là đỉnh cao thơ ca kháng chiến chống Pháp khi bấy giờ. Giữa những 5 tháng kháng chiến khói lửa, văn chương biến thành vũ khí cổ vũ ý thức yêu nước của quần chúng, nhưng mà tiếng thơ Tố Hữu ko giáo điều, đoạn thơ thấm đẫm nỗi nhớ người hầu lại được gợi nhắc bởi người ra đi.

Thể thơ lục bát mềm mại, giọng điệu khẩn thiết, tâm tư cộng với kết cấu đối đáp thân thuộc thường đi về trong những câu hát giao duyên trong buổi tự tình, hò hẹn, trai gái mở hội lòng gợi bầu ko gian đậm chất trữ tình. Cụm từ “mình – ta” cũng trở đi quay về trong những câu hát huê tình nay Tố Hữu sử dựng nói tình cảm chính trị, chuyện riêng tây bàn việc chung đã mềm hóa nội dung chính trị. Ơn huệ sâu nặng của đồng bào miền núi – nuôi nấng, chở che các chiến sĩ suốt mười lăm 5, được khẳng định như lời thề son sắt, mãi nguyên vẹn “đinh ninh, nguồn bao lăm nước tình nghĩa bấy nhiêu”. “Mình” với “ta” tuy 2 nhưng mà 1 liên kết cách nói bình dị, thông minh nhắc nhớ truyền thống “uống nước nhớ nguồn” của cha ông làm câu thơ giàu nhạc tính.

Điệp từ “nhớ” gợi nỗi thương nhớ khôn nguôi đậm tô tình đồng đội, nghĩa đồng bào tạo nhịp chảy xuyên suốt dòng kỉ niệm ngọt ngào, ấm áp. Hình ảnh so sánh “như nhớ người tình” đậm hơi thở dân gian:

“Nhớ gì như nhớ người tình
Trăng lên đầu núi, nắng chiều lưng nương”

Nhà thơ mượn tình yêu lứa đôi thân thiện, thắm thiết để nói tình đồng chí với quần chúng 1 cách thiên nhiên, thấm thía. Không gian người cất bước nhớ đến đều nhấp nhoáng hình bóng của người hầu lại, bao trùm đồi núi, lưng nương, khoảng thời kì lúc trăng lên, khi chiều xuống. Nơi đây đất đã hóa tâm hồn người đi xuôi. Hình ảnh luyến lưu người ra đi còn là bản làng, sương, khói – cuộc sống yên ả, mộng thơ của chốn núi non bóng gió:

“Nhớ từng bản khói cùng sương
Khuya sớm bếp lửa ý trung nhân đi về”

Khắp mọi nơi đều để lại sợi nhớ, sợi thương dạng hình “ý trung nhân đi về”. Trong ko gian đầm ấm của ánh lửa, giữa thời kì “khuya sớm” gợi sự tần tảo, dai sức, sự kiên trì, vững lòng trong suốt trận đấu đấu. “Người thương” vừa có thể là chiến sĩ, đồng bào cùng lý tưởng, có thể là người mẹ, cô em gái… hình tượng gợi nhiều chiều liên tưởng, nhưng mà ko khô khan. Tác giả còn liệt kê 1 số địa danh chi tiết “Ngòi Thia, sông Ðáy, suối Lê” – ấy là những ko gian vĩnh hằng, vơi đầy con nước như nỗi lòng đong đầy của người đi và kẻ ở những tháng ngày đậm tình nghĩa cùng trải qua bao cay đắng, ngọt bùi. Chính gieo neo đã biến thành chất lửa thử vàng để tình nghĩa binh dân cá nước thêm gắn bó, bền chặt, vượt lên mọi rào cản khoảng cách và thời kì để “ta” đi ta nhớ, “mình” ở mình không thể quên. Chừng như cái vơi đầy của sông suối cũng chính là cái vơi đầy của lòng người, của man mác 1 nỗi thương nhớ bắt nhịp trong tâm não của người ra đi. Kế bên những địa danh Cách mệnh, thi sĩ còn tiếp diễn kể tới những kỷ niệm đẹp tươi, đáng nhớ của đời sống thuở còn kháng chiến. Những hình ảnh thân yêu, cảm động của tình sẻ chia nồng ấm “bát cơm sẻ nửa”, “chăn sui đắp cùng”, “chia củ sắn bùi” đã gợi ra cái tình nghĩa đậm sâu, sự đồng cam cộng khổ, cùng sẻ chia gian lao của người Việt Bắc trong những ngày tháng kháng chiến gieo neo, mệt nhọc. Cộng với ấy, hình ảnh “lớp học i tờ”, “tiếng ca vang đầu núi”, “tiếng chày đêm nện cối” lại đưa dẫn tâm não người đọc tới 1 miền ký ức khác của đời sống kháng chiến, ấy là những khoảnh khắc yên bình, vui mừng tỏa ra từ niềm hạnh phúc, sáng sủa Cách mệnh.

Nhà thơ dụng công khắc họa nỗi nhớ niềm thương của cán bộ miền xuôi đến đồng bào miền núi, với sự liên kết màu sắc cổ đại và tiên tiến, vừa gần cận, vừa đượm tính dân tộc, mới mẻ. Âm hưởng khẩn thiết, giọng điệu tâm tư, ngọt ngào khiến tư tưởng chính trị ko khô giòn nhưng mà dễ rung động vào lòng người. Bài thơ “Việt Bắc” chính là dấu son đánh dấu tình nghĩa cách mệnh chung tình giữa cuộc kháng chiến trận kỳ gian lao nhưng mà huy hoàng của dân tộc.

Phân tích bài thơ Việt Bắc khổ 4 – Mẫu 4

Chế Lan Viên đã từng khẳng định: “Thơ cần có hình cho người ta thấy, có ý cho người ta nghĩ và cần có tình để rung động trái tim”. Và tác phẩm của Tố Hữu đã làm rung chạnh lòng người bởi những hình ảnh thân yêu gần cận và triết lý về con người và cuộc đời. Bởi tình người đằm thắm đặm đà ko pha phôi theo thời kì. Bài thơ “Việt Bắc” là 1 trong những minh chứng điển hình cho bản lĩnh biến chuyển trái tim con người điển hình cho tài năng thơ cá tính thơ Tố Hữu – 1 nhà thơ được mệnh danh là lá cờ đầu thơ ca cách mệnh Việt Nam. Và đoạn thơ thứ tư là 1 trong những khúc ca của nỗi nhớ đã để lại dấu ấn trong lòng bao lứa tuổi độc giả.

Đoạn thơ nối tiếp những lời nhắn nhủ, tâm tư của người hầu lại trao cho người ra đi:

“Ta với mình, mình với ta
Lòng ta sau trước mặn nhưng mà đinh ninh
Mình đi, mình lại nhớ mình
Nguồn bao lăm nước, tình nghĩa bấy nhiêu…”

Chừng như thấu tỏ nỗi băn khoăn ngần ngừ của người hầu lại, người ra đi đã khẳng định vững chắc sắt son câu giải đáp vang lên như 1 lời thề. Cặp đại từ “ta – mình” hòa quyện vấn vít với tấm lòng chung tình gắn bó. “Lòng ta sau trước mặn nhưng mà đinh ninh” tức là ko bao giờ chỉnh sửa, ko bao giờ vơi cạn như nước nơi thượng nguồn. Tiếp tới, câu thơ “Nguồn bao lăm nước tình nghĩa bấy nhiêu” vừa là hình ảnh so sánh đậm màu sắc của văn chương dân gian, giản dị nhưng mà thâm thúy, lại vừa như lời đồng vọng, nguyện thề trước lời nhắn nhủ khẩn thiết của người hầu “…nhìn sông nhớ nguồn”. Cuộc chia tay của người dân Việt Bắc và con người kháng chiến cũng đầy quyến luyến, chất chứa nhiều thương nhớ nhưng mà ko muốn đã đâm lễ lúc những cuộc chia tay trong văn chương cổ:

“Cùng trông lại nhưng mà cùng chẳng thấy
Thđấy xanh xanh những mấy nghìn dâu
Ngàn dâu xanh ngắt 1 màu
Lòng chàng ý thiếp người nào sầu hơn người nào”

Có nhẽ đây là cuộc chia tay của những con người vừa làm nên thắng lợi, ấy là cuộc chia tay trong mến thương và cả trong thú vui niềm tin cậy của mai sau gặp lại.

Theo sau lời khẳng định chung tình sắt son, nỗi nhớ cảnh là người Việt Bắc của về trong tâm não người ra đi.

“Nhớ gì như nhớ người tình
Trăng lên đầu núi, nắng chiều lưng nương
Nhớ từng bản khói cùng sương
Khuya sớm bếp lửa ý trung nhân đi về.
Nhớ từng rừng nứa bờ tre
Ngòi Thia, sông Đáy, suối Lê vơi đầy
Ta đi, ta nhớ những ngày
Mình đây, ta ấy cay đắng ngọt bùi…”

Theo Chế Lan Viên, thơ Tố Hữu nói các vấn đề bằng trái tim của 1 người đầy si mê. Ở đây nỗi nhớ Việt Bắc được so sánh như nỗi “nhớ người tình” 1 nỗi nhớ cháy bỏng, nồng cháy, khẩn thiết, mãnh liệt. Tình yêu là nỗi nhớ, nhất là lúc về cách xa thì nỗi nhớ càng cồn cào da diết khôn nguôi. Chừng như nỗi nhớ của người cách mệnh từ tự nhiên và con người Việt Bắc có nhẽ cũng ko kém phần khẩn thiết như thế. Tố Hữu đã lấy thước đo trị giá của nỗi nhớ trong tình yêu để giảng nghĩa, lý giải cho tình cảm của cán bộ đối với quần chúng. Không phải là nỗi nhớ của tinh thần, của trách nhiệm nhưng mà nhớ bằng cả trái tim mến thương thật tâm và da diết. Câu thơ “Trăng lên đầu núi…” như được phân ra làm 2 nửa thời kì: vế đầu là hình ảnh gợi tả đêm trăng hẹn hò của tình yêu; vế sau là hình ảnh gợi ko gian của buổi chiều lao động trên nương rẫy. Thời gian như chảy ngược – nỗi nhớ như đi từ gần đến xa, thăm thẳm trong dĩ vãng. Tình yêu gắn liền với lao động; lao động phát sinh ra tình yêu. Câu thơ đồng thời trình bày 2 ko gian của tình yêu và lao động, hình thành sự hài hoà giữa trách nhiệm và tình cảm. Vì thế cảnh và người giây phút quay về đầy vơi trong tâm não của người ra đi.

Theo mỗi điệp khúc “nhớ” là 1 nét đẹp của tự nhiên Việt Bắc, vừa hiện thực, vừa thơ mộng, thi vị trong những ko gian và thời kì không giống nhau. 1 vầng trăng nhấp nhoáng nơi đầu núi, 1 ánh nắng chiếu thập thò lương, những bản làng dập dềnh trong khói, trong sương, những rừng nứa bụi tre những núi đèo, ngòi Thia, sông Đáy, suối Lê để vơi trong nỗi nhớ. Bằng phép liệt kê khiến cho những kỷ niệm khơi ra tầng phân khúc lớp, hết hình ảnh này, tới hình ảnh khác. Những hình ảnh “rừng nứa bờ tre” chính là nơi hò hẹn, gặp mặt cái thở thuở đầu, khi mới quen nhau. Đây cũng là những danh từ chung miêu tả đặc điểm của ko gian Việt Bắc với bao nét đẹp mộng mơ. Còn “Ngòi Thia, sông Đáy, suối Lê” là những địa danh lịch sử, đã từng khắc ghi trong lịch sử Cách mệnh – nơi đã diễn ra nhiều chiến công oanh liệt. Sương khói hư không mù mịt mơ hồ. Nhưng ấy là động thái sẵn sàng trong 1 thứ ánh sáng đặc thù xuất hiện “khuya sớm bếp lửa ý trung nhân đi về”. Sự đối lập giữa cái lạnh và cấm cái trừu tượng là chi tiết đã làm nổi trội tình người ấm áp. Tấm lòng của đồng bào với cách mệnh đáng quý tới nhường nào, vì vậy nhưng mà thương, nhưng mà nhớ, nhớ thương tới xót xa. Nhịp thơ mượt nhưng mà êm ái như người đọc vào những kỉ niệm bâng khuâng. ấy là những hình ảnh quen thuộc gần cận của tự nhiên và con người mang đậm chất Việt Bắc. Ở đây tự nhiên Việt Bắc ko còn âm u “những mây cùng mù” nữa nhưng mà ấm áp, tươi vui. Thiên nhiên, cuộc sống hiện lên vừa thực, vừa mộng, vừa đơn sơ của thị vị, gợi rõ nét biệt lập lạ mắt khác hẳn với bao miền quê đất Việt. Chỉ có những con người sống gắn bó máu thịt với Việt Bắc để có cái nhìn toàn diện của nỗi nhớ da diết da và cảm nhận thâm thúy tới thế. Như Chế Lan Viên, 1 người con cũng từng gắn bó với Việt Bắc đã viết:

“Khi ta ở, chỉ là nơi đất ở
Khi ta đi đất đã hóa tâm hồn”

Trên phông nền tự nhiên, Việt Bắc bảo làn khói sương hình ảnh con người thoáng qua nhưng mà đem đến hơi ấm và màu sắc đặc sắc cho cảnh tự nhiên. Trong dòng ký ức đứt, nối, mở tỏ, những dòng thơ sau hình ảnh con người Việt Bắc hiện lên thật thân yêu mộc mạc gắn liền với kỷ niệm của 1 thời chẳng thể nào quên. Việt Bắc để biến thành người tình vì thương của tác giả và của những con người kháng chiến.

“Ta đi ta nhớ những ngày
Mình đây ta ấy cay đắng ngọt bùi”

Cuộc sống của đồng bào Việt Bắc đi nhiều khó nhưng mà đầy ắp tình nghĩa. Trong ký ức của người kháng chiến những ngày tháng gian nan thiếu thốn phát triển thành thật ấm áp biết bao. Dù gian khổ, dù cực khổ, mình với ta vẫn gắn bó đi cùng bên nhau.

Việt Bắc ru hồn người đọc bằng nhạc điệu ngọt ngào, khẩn thiết của nỗi nhớ, sự hợp lý ăn nhịp trong từng lời thơ, kế bên những hình ảnh gần cận nhưng mà gợi cảm. Sự liên kết hài hòa đấy đã đánh thức dậy trong lòng người tinh thần nghĩa vụ với dân tộc, tình lang dân keo sơn gắn bó, đạo lý uống nước nhớ nguồn, kiêu hãnh về truyền thống người hùng quật cường, ơn nghĩa, chung tình của con người cách mệnh. Việt Bắc với tiếng thơ khẩn thiết, điệu thơ êm ái là khúc ca trữ tình nồng cháy sôi nổi hàng đầu trong thơ ca cách mệnh Việt Nam tiên tiến.

Phân tích khổ 4 bài thơ Việt Bắc – Mẫu 5

Nỗi nhớ bấy lâu luôn là 1 niềm cảm hứng, 1 hình ảnh nghệ thuật khêu gợi niềm thi hứng trong tâm hồn biết bao thi sĩ. Đấy là 1 nỗi nhớ “bồi hồi bổi hổi” trong ca dao xưa, 1 nỗi nhớ khẩn thiết trong “Tương tư chiều” của Xuân Diệu hay nỗi nhớ “9 nhớ mười mong” trong thơ Nguyễn Bính. Đi vào thơ ca, nỗi nhớ mang rất nhiều sắc thái. Và ta cũng bắt gặp trong thơ Tố Hữu, trong bài thơ “Việt Bắc” 1 nỗi nhớ. Nỗi nhớ đấy rất riêng, rất đậm sâu, 1 nỗi nhớ đã được thi sĩ gửi gắm qua từng hình ảnh, ý thơ trong đoạn thơ thứ tư của bài.

Tố Hữu là 1 thi sĩ điển hình của thơ ca tiên tiến Việt Nam, đặc thù là thơ ca Cách mệnh dân tộc. Là 1 thi sĩ nhiệt huyết với vốn của cải văn học phong phú, khổng lồ, Tố Hữu đã từng phát biểu về quan niệm của mình rằng: “Muốn có thơ hay, trước nhất, phải tạo lấy tình. Nhà thơ chân chính phải ko dừng cố gắng, tu dưỡng về lập trường tư tưởng, xác định thật rõ tầm nhìn, cách nhìn. Tình nguyện gắn bó thật tâm là đề xuất cao nhất đối với người nghệ sĩ trong quan hệ với tổ quốc, với quần chúng… Tóm lại, viết thơ phải xứng đáng là người chiến sĩ xung kích trên trận mạc văn hóa tư tưởng”. Đọc “Việt Bắc” ông viết 5 1954, ta cảm thấu rõ tư tưởng ấy của thi sĩ. Trong tác phẩm, khổ thơ thứ tư thi sĩ trình bày nỗi nhớ nhung da diết của người ra đi đối với mảnh đất, con người Tây Bắc với biết bao kỷ niệm được coi là 1 đoạn thơ rực rỡ, được nhiều người ân cần.

Những câu thơ trong đoạn 4 là lời thương nhớ khẩn thiết của người hầu lại:

“- Ta với mình, mình với ta
Lòng ta sau trước mặn nhưng mà đinh ninh
Mình đi, mình lại nhớ mình
Nguồn bao lăm nước tình nghĩa bấy nhiêu…
Nhớ gì như nhớ người tình
Trăng lên đầu núi, nắng chiều lưng nương
Nhớ từng bản khói cùng sương
Khuya sớm bếp lửa ý trung nhân đi về.
Nhớ từng rừng nứa bờ tre
Ngòi Thia, sông Đáy, suối Lê vơi đầy
Ta đi, ta nhớ những ngày
Mình đây, ta ấy cay đắng ngọt bùi…”

Nhà thơ Tố Hữu đã khắc họa sắc thái của nỗi nhớ nhung da diết. Nỗi nhớ đấy là tình cảm chính trị. Nỗi nhớ đấy là tình cảm chung tình ơn nghĩa với khởi thủy, sự tri ân và niềm gắn bó với đồng bào Việt Bắc. Chủ đề chính trị thường bị coi là khô khan, dù vậy thi sĩ Tố Hữu đã khôn khéo gửi vào chủ đề đấy rất nhiều cung bậc xúc cảm trữ tình. Hình ảnh so sánh: “Nhớ gì như nhớ người tình” đã đẩy xúc cảm lên tới cực độ của niềm dâng trào, qua ấy nhưng mà biểu thị tình cảm nồng cháy mãnh liệt của nỗi nhớ. Tình đồng đội đồng bào, tình lang dân đằm thắm bỗng mang sắc thái nồng cháy, trẻ trung hệt như tình yêu đôi lứa. Nỗi thương nhớ đã tụ hội 2 nguồn cảm hứng trong ca dao: nỗi tương tư và niềm biệt ly. Có nhẽ bởi thế nhưng mà lời thơ càng phát triển thành khẩn thiết, tràn đầy. Điệp từ “nhớ” ở đầu mỗi câu lục tựa như 1 đôi mắt nhìn sâu vào tâm não của “mình” để thấy hình ảnh Việt Bắc, đất trời tự nhiên và con người, xuất hiện đầy tình thương yêu thương, quen thuộc và tình nghĩa.

Những ý thơ tiếp theo thi sĩ Tố Hữu khôn khéo chỉ ra địa chỉ của nỗi nhớ. Nỗi nhớ dung da diết, dạt dào đấy trở về với 1 ko gian, phút chốc thời kì thơ mộng, trữ tình. Tợ hồ ấy là những đêm trăng lên đầu núi, những chiều lắng đọng lưng nương, phảng phất 1 ko gian hẹn hò của đôi lứa. Trong tâm não người ra đi, hình ảnh Việt Bắc tình nghĩa đấy ko chỉ hiện lên trong sương khói mù mịt nhưng mà còn trong những khuya sớm nhấp nhoáng bóng vía ý trung nhân bên bếp lửa. Bếp lửa, hình ảnh đấy đã gợi ra quang cảnh của 1 mái ấm nơi những đồng bào Việt Bắc hiện lên trong bóng vía của những người nhà thương nồng đượm tình nghĩa. “Ngòi Thia, Sông Đáy, Suối Lê”, ấy là 1 loạt các địa danh gắn với dấu ấn Cách mệnh. Chừng như cái vơi đầy của sông suối cũng chính là cái vơi đầy của lòng người, của man mác 1 nỗi thương nhớ bắt nhịp trong tâm não của người ra đi. Không chỉ có những địa danh Cách mệnh, thi sĩ còn tiếp diễn kể tới những kỷ niệm đẹp tươi, đáng nhớ của đời sống thuở còn kháng chiến. Những hình ảnh thân yêu, cảm động của tình sẻ chia nồng ấm “bát cơm sẻ nửa”, “chăn sui đắp cùng”, “chia củ sắn bùi” đã gợi ra cái tình nghĩa đậm sâu, sự đồng cam cộng khổ, cùng sẻ chia gian lao của người Việt Bắc trong những ngày tháng kháng chiến gieo neo, mệt nhọc. Cộng với ấy, hình ảnh “lớp học i tờ”, “tiếng ca vang đầu núi”, “tiếng chày đêm nện cối” lại đưa dẫn tâm não người đọc tới 1 miền ký ức khác của đời sống kháng chiến, ấy là những khoảnh khắc yên bình, vui mừng tỏa ra từ niềm hạnh phúc, sáng sủa Cách mệnh.

Đoạn thơ chính là những cung bậc xúc cảm không giống nhau của đời sống kháng chiến biết bao kỷ niệm đã đọng lại trong tâm não, ký ức người ra đi. Đấy là những dấu khắc ghi ko bao giờ phai, những dáng hình quen thuộc sẽ nhớ mãi và trân trọng mãi. Cảm nhận những xúc cảm, những hình ảnh của đối tượng trữ tình trong đoạn thơ, ta hiểu ấy cũng chính là những suy nghĩ, nỗi niềm tâm cảnh của chính thi sĩ Tố Hữu và san sẻ những xúc cảm ấy với thi sĩ.

Phân tích khổ 4 bài thơ Việt Bắc – Mẫu 6

“Việt Bắc” là khúc hùng ca và cũng là khúc hùng ca về cách mệnh. Bài thơ đã khắc họa được tình cảm của đồng bào Việt Bắc dành cho cán bộ cách mệnh. Trong bài thơ, nổi trội lên là khổ thơ thứ 4 đã khắc họa nỗi nhớ về con người và tự nhiên và con người Việt Bắc trong những 5 kháng chiến:

“- Ta với mình, mình với ta
Lòng ta sau trước mặn nhưng mà đinh ninh
Mình đi, mình lại nhớ mình
Nguồn bao lăm nước tình nghĩa bấy nhiêu…
Nhớ gì như nhớ người tình
Trăng lên đầu núi, nắng chiều lưng nương
Nhớ từng bản khói cùng sương
Khuya sớm bếp lửa ý trung nhân đi về.
Nhớ từng rừng nứa bờ tre
Ngòi Thia, sông Đáy, suối Lê vơi đầy
Ta đi, ta nhớ những ngày
Mình đây, ta ấy cay đắng ngọt bùi…”

Để đáp lại ân nghĩa của người hầu lại, lời của người ra đi cũng khẩn thiết ko kém. “Ta” và “mình” hình như hòa quyện với nhau thành 1 thể hợp nhất, ko tách rời. Người ra đi khẳng định với người hầu lại rằng “lòng ta sau trước mặn nhưng mà đinh ninh”. Hai từ “đinh ninh” hình như đã ghim chặt vào lòng người đọc 1 tấm lòng son sắt và chung tình sớm muộn như 1. Đấy là tình cảm vô cùng thiêng liêng và cao cả. Dù bữa nay có chia xa để trở về miền xuôi, thì lòng của người ra đi vẫn ko chỉnh sửa. Với việc sử dụng hình ảnh so sánh “nguồn bao lăm nước, tình nghĩa bấy nhiêu” cho thấy tình cảm khi nào cũng dạt dào và đong đầy.

Kế tiếp, nỗi nhớ của cán bộ chiến sĩ dành cho đồng bào Việt Bắc được so sánh với nỗi nhớ người tình. 1 hình ảnh so sánh thật lạ mắt bởi có nỗi nhớ nào mãnh liệt và khẩn thiết bằng nỗi nhớ của những người tình nhau. Ca dao xưa từng có câu:

“Nhớ người nào bồi hồi bổi hổi
Như đứng đống lửa như ngồi đống than”

Hay:

“Nhớ người nào ra ngẩn vào ngơ
Nhớ người nào người nào nhớ hiện thời nhớ người nào?”

Thế mới thấy được tình cảm thâm thúy của chiến sĩ cách mệnh và đồng bào Việt Bắc. Tuy họ chưa chia xa nhưng mà đã nhớ về nhau với tấm lòng thâm thúy tới chừng nào. Câu thơ tiếp theo được chia ra làm 2 vế: “trăng lên đầu núi” – gợi thời kì hẹn hò của lứa đôi yêu nha và “nắng chiều lưng nương” – gợi ko gian khó động của người Việt Bắc. Câu thơ như gợi ra cuộc sống lao động chan chứa tình cảm mến thương, gắn bó.

Người ra đi tiếp diễn nhớ về những kỉ niệm trong cuộc sống sinh hoạt hàng ngày cộng với đồng bào Việt Bắc. Nỗi nhớ về bản làng ẩn hiện trong sương khói mờ ảo. Hình ảnh “Khuya sớm bếp lửa ý trung nhân đi về” gợi về 1 miền Việt Bắc đầy ấm áp, thân yêu của “bếp lửa”. Điệp ngữ “nhớ từng” cho chúng ta những cảm nhận như thi sĩ đang lật giở từng trang ký ức, thi sĩ đã liệt kê những địa danh “sông Đáy, suối Lê” cộng với 2 tiếng “vơi đầy” khép lại đoạn thơ gợi ra những kỉ niệm chan chứa mến thương: Bao nhiêu nước, bao kỷ niệm đầy vơi, bao tình nghĩa ấm áp ngọt ngào. Cuối cùng là với cụm từ “Ta đi ta nhớ…” là lời hàn ôn thật tâm và là lời nhắn nhủ khẩn thiết của người ra đi dành cho những người hầu lại hay của người cách mệnh dành cho mảnh đất Việt Bắc người hùng, cụm từ “Mình đây ta ấy…” liên kết với “cay đắng ngọt bùi” càng nhấn mạnh hơn những ân nghĩa sâu thẳm.

Với khổ thơ này, Tố Hữu đã trình bày được nỗi nhớ của người ra đi dành cho người hầu lại trước những kỉ niệm trong đời sống kháng chiến sẽ mãi lưu lại trong tâm não của cán bộ chiến sĩ.

Phân tích khổ 4 bài thơ Việt Bắc – Mẫu 7

Tới với bài thơ “Việt Bắc” của thi sĩ Tố Hữu, người đọc sẽ cảm thu được tình cảm quân dân giữa đồng bào Việt Bắc và những chiến sĩ cách mệnh. Và điều ấy được trình bày hết sức thâm thúy qua khổ thơ thứ 4 của bài thơ.

Tiếng lòng của người hầu lại khiến người ra đi ko khỏi phấp phỏng, xúc động. Tất cả điều ấy đã khơi dậy rất nhiều kỉ niệm khó quên trong tâm não của người chiến sĩ. Nỗi niềm đấy làm cho cuộc chia ly phát triển thành quyến luyến, quyến luyến hơn bao giờ hết. Nó như 1 sợi dây níu kéo người hầu và người đi. Mười lăm 5 dài đằng đẵng đã gắn kết người với người lại với nhau. Họ đã cùng nhau chung sống, cùng nhau trải qua biết bao gian nan, san sẻ cho nhau từng miếng cơm, manh áo để tới bây giờ phút chia ly xúc cảm trào ra thành câu chữ:

“Ta với mình, mình với ta
Lòng ta sau trước mặn nhưng mà đinh ninh”

Khi này, “ta với mình” – “mình với ta” như hòa quyện làm 1, cộng hưởng cùng nhau thành 1 khối hợp nhất, ko tách rời. Hai chữ “đinh ninh” như 1 sự khẳng định vững chắc về tình cảm nhưng mà người ra đi dành cho những người hầu lại. Đấy là 1 thứ tình cảm thiêng liêng, cao quý ko gì có thể thay thế được dù có trải qua bao lăm thời kì, hay cách biệt về ko gian. Nếu nguồn với nước dào dạt bao lăm thì ta với mình tình nghĩa sâu nặng bấy nhiêu: “Nguồn bao lăm nước, tình nghĩa bấy nhiêu”. Phép tu từ điệp cấu trúc liên kết với điệp ngữ đặt ở đầu câu: nhớ gì, nhớ từng… khẳng định người ra đi ko quên bất kỳ 1 hình ảnh nào ở Việt Bắc, ở tự nhiên Việt Bắc và ở con người nơi đây.

Nỗi nhớ đấy được khôn khéo so sánh với nỗi nhớ người tình:

“Nhớ gì như nhớ người tình
Trăng lên đầu núi nắng chiều lưng nương”

Việc so sánh tương tự giúp người ra đi biểu thị 1 tình cảm mãnh liệt, thâm thúy dành cho đồng bào Việt Bắc. Tình lang dân bỗng phát triển thành đằm thắm như tình yêu đôi lứa.

Những câu thơ tiếp theo, thi sĩ đã chỉ ra những nhân vật của nỗi nhớ:

“Nhớ từng bản khói cùng sương
Khuya sớm bếp lửa ý trung nhân đi về.
Nhớ từng rừng nứa bờ tre
Ngòi Thia, sông Đáy, suối Lê vơi đầy
Ta đi, ta nhớ những ngày
Mình đây, ta ấy cay đắng ngọt bùi…”

Nhà thơ Tố Hữu khôn khéo chỉ ra những nhân vật của nỗi nhớ. Nỗi nhớ về 1 miền ko gian, hay thời kì nào ấy đầy thơ mộng, trữ tình. Đấy là những “đêm trăng đầu núi”, những “nắng chiều lắng lưng nương” gợi ra ko gian, thời kì hò hẹn của lứa đôi yêu nhau. Trong tâm não người ra đi, hình ảnh Việt Bắc tình nghĩa đấy ko chỉ hiện lên trong sương khói mù mịt nhưng mà còn trong những khuya sớm nhấp nhoáng bóng vía ý trung nhân bên bếp lửa. “Bếp lửa” – hình ảnh gợi ra quang cảnh của 1 mái nhà đầm ấm nơi những đồng bào Việt Bắc hiện lên trong bóng vía của những người nhà thương nồng đượm tình nghĩa. Họ hình như đã biến thành gia đình, người nhà đối với “người ra đi”. Kế tiếp là các địa danh: “Ngòi Thia, Sông Đáy, Suối Lê” – các địa danh gắn với dấu ấn Cách mệnh. Chừng như cái vơi đầy của sông suối cũng chính là cái vơi đầy của lòng người, của man mác 1 nỗi thương nhớ bắt nhịp trong tâm não của người ra đi. Sau ấy người ra đi như muốn khẳng định lại 1 lần nữa: “Ta đi ta nhớ…” là lời hàn ôn thật tâm và là lời nhắn nhủ khẩn thiết của người đi dành cho những người hầu lại, của người cách mệnh dành cho mảnh đất Việt Bắc người hùng, cụm từ “Mình đây ta ấy…” liên kết với “cay đắng ngọt bùi” càng nhấn mạnh hơn những ân nghĩa sâu thẳm.

Trong cuộc sống ấy, người ra đi và người hầu lại đã “san sẻ ngọt bùi” – biết bao đắng cay, ngọt ngào đã cùng trải qua. Với 1 loạt những hình ảnh gợi ra sự sẻ chia nồng ấm của tình cảm quân dân nhưng mà như tình cảm gia đình: “bát cơm sẻ nửa”, “chăn sui đắp cùng”, “chia củ sắn bùi”. Họ đã cùng nhau đồng cam cộng khổ, cùng sẻ chia gian lao, cùng hỗ trợ nhau trong những 5 tháng kháng chiến gieo neo, mệt nhọc.

Tóm lại, đọc khổ thơ thứ tư của bài thơ Việt Bắc, người đọc đã thấy được 1 nỗi nhớ thâm thúy của người ra đi dành cho người hầu lại trước cuộc chia ly đầy quyến luyến này.

Phân tích khổ 4 bài thơ Việt Bắc – Mẫu 8

Trong suốt đường đời hay đường thơ, thi sĩ Tố Hữu luôn mang lại cho bạn đọc những tác phẩm mang đậm chất chính trị và trữ tình. Tới với đoạn trích ‘Việt Bắc”, độc giả có thể cảm thu được những tình cảm nhưng mà người miền xuôi dành cho người hầu lại trong ngày quyến luyến chia tay. Nhắc nhớ những tình cảm thật tâm đấy, người đi đã có những dòng hồi hoài tưởng về cảnh tự nhiên và con người Việt Bắc qua khổ thơ trên.

Con người và tự nhiên Việt Bắc dù trong lao động hay trong tranh đấu cũng luôn có sự gắn bó hòa quyện với nhau. Khổ thơ trên đã lột tả được vẻ đẹp của bức tranh tứ bình Việt Bắc, trong ấy, tự nhiên và con người có mối quan hệ gắn bó, ko tách rời. Bức tranh tự nhiên đấy đã được mở ra từ nỗi nhớ

“Ta về, mình có nhớ ta
Ta về, ta nhớ những hoa cùng người”

Nỗi nhớ của thi sĩ đã được tái tạo 1 cách chân thật và gần cận nhất. Cảnh và người luôn có sự hòa quyện, gắn bó với nhau. Cho nên, nỗi nhớ da diết nhưng mà tác giả gửi gắm, vừa là nỗi nhớ tự nhiên, lại là nỗi nhớ những con người Việt Bắc bình dị nhưng mà gần gũi.

Cảnh tự nhiên Việt Bắc được tái tạo trong nỗi nhớ của thi sĩ là sự mở màn của bức tranh tứ bình. Bức tranh tự nhiên có màu sắc, đường nét, âm thanh, gợi ra cả 1 miền nhớ thương. Cảnh vật hết sức đơn sơ, nhưng mà lại gợi sự gần cận, quen thuộc. Thường theo quy luật: xuân, hạ, thu, đông, mùa xuân đánh nhẽ ra phải là sự mở màn cho nỗi nhớ. Nhưng thi sĩ Tố Hữu lại chọn lựa mở màn nỗi nhớ bằng hình ảnh đại diện cho mùa đông

“Rừng xanh hoa chuối đỏ tươi
Đèo cao nắng ánh dao gài dây lưng”

Hồi tưởng của tác giả trở về trong giờ khắc chia tay. Làm sao ta quên được cảnh ngộ lịch sử mùa đông 5 1954, chủ tịch Hồ Chí Minh đã kêu gọi toàn dân kháng chiến. Bức tranh mùa đông của Việt Bắc được mô tả với màu xanh ngút ngàn của núi rừng, màu đỏ của hoa chuối như những ngọn đuốc sáng rực cả 1 nền xanh. Vậy là, mùa đông ở Việt Bắc ko còn mang vẻ lạnh lẽo, nhưng mà luôn ấm áp, chan chứa sự sống. Hình ảnh con người Việt Bắc chuyên cần, hăng say trong lao động cũng được tác giả trình bày 1 cách rất tinh tế. Hình ảnh đồng bào Việt Bắc khi đi rừng làm rẫy, hình ảnh thơ tạo sức gợi nên ý nghĩa hình ảnh con công nhân làm chủ tự nhiên.

Bức tranh mùa xuân ở Việt Bắc đã được gợi nhớ theo dòng hồi tường:

“Ngày xuân mơ nở trắng rừng
Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang”

Không gian lại được mở mang ra. Hình ảnh những đồi hoa mơ nở trắng rừng. Màu trắng mang sự tinh khôi, khởi sắc của mọi sự sống đã trải rộng, ngút ngàn trên các núi đồi. Cảnh tự nhiên gợi ra cho người đọc cảm giác thơ mộng, bâng khuâng. Khoảng thời kì mùa xuân chính là khoảng thời kì chuyển di trong suốt 4 mùa, gợi sự sinh sôi, nảy nở. Thiên nhiên Việt Bắc hiện lên hết sức thơ mộng, trữ tình. Gắn với tự nhiên, con người Việt Bắc cũng hiện lên rất đẹp. Từ “chuốt” gợi sự kĩ càng, cần cù, chuyên cần của người dân nơi đây lúc bắt tay vào công tác.

Mùa xuân lại đi qua, nhường chỗ cho sự hiện ra của mùa hạ:

“Ve kêu rừng phách đổ vàng
Nhớ cô em gái hái măng 1 mình”

Bức tranh gợi cho người đọc có sự cảm nhận cả về thị giác lẫn thính giác. Âm thanh thân thuộc gợi sự hiện ra của mùa hè là tiếng “ve”. Đồng điệu với nó là màu vàng ngút ngàn của rừng phách, từ “đổ” gợi sự dàn đều, rộng khắp của màu sắc. Bức tranh đấy hiện lên mang vẻ đẹp của sự hoa lệ, lung linh trong sắc vàng của nắng hè. Cảnh tự nhiên vừa đẹp, nhưng mà vừa mang vẻ đẹp lãng mạn bởi có sự hiện ra của bóng vía người thanh nữ. Đọc những vần thơ, ta có thể cảm thu được nét dịu dàng, mềm mại, uyển chuyển của cô gái Việt Bắc. Cô gái đi hái măng giữ rừng tre, nứa trong khúc nhạc rừng, “1 mình” nhưng mà chẳng độc thân. Thiên nhiên và con người đã hòa quyện và điểm tô cho nhau.

Cảnh rừng đêm trăng thu diệu huyền, thơ mộng, trữ tình chính là cấu kết cho đoạn thơ:

Rừng thu trăng rọi hòa bình
Nhớ người nào tiếng hát ân nghĩa chung tình”

Không gian được mở ra tràn trề ánh trăng yên bình, ánh trăng đấy đang soi sáng khắp núi rừng chiến khu. Dưới ánh sáng của vầng trăng hiền dịu, có đâu đây ngân nga tiếng hát “ân nghĩa” làm xao xuyến lòng người. Tiếng hát là tiếng lòng, biểu thị tâm hồn chung tình, nghĩa tình của con người Việt Bắc.

Có thể nói, đây là 1 trong những khổ thơ nổi trội nhất trong đoạn trích. Vẻ đẹp tự nhiên và con người Việt Bắc được mô tả chân thật và rõ nét, có sự hòa quyện xuất sắc. Con người- tự nhiên luôn hòa quyện, gắn bó nhưng mà ko có sự tách rời. Mỗi câu thơ là 1 phiên cảnh với những nét màu tài ba.

.


#Văn #mẫu #lớp #Phân #tích #khổ #bài #thơ #Việt #Bắc #của #Tố #Hữu #Dàn #mẫu

Vik News

Lê Thị Thanh Loan

Cô giáo Lê Thị Thanh Loan tốt nghiệp trường Đại học Sư phạm Hà Nội. Hiện nay, Cô đang giảng dạy tại trường Trường tiểu học Văn Thủy

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Back to top button